Nee, je BV-naam is niet automatisch een handelsmerk. Een BV-registratie bij de Kamer van Koophandel geeft je alleen het recht om onder die naam te ondernemen, maar biedt geen merkbescherming. Voor volledige juridische bescherming van je bedrijfsnaam moet je deze apart registreren als handelsmerk. Dit artikel beantwoordt de belangrijkste vragen over het verschil tussen BV-namen en handelsmerken, wanneer registratie nodig is, en hoe je problemen voorkomt.
Wat is het verschil tussen een BV-naam en een handelsmerk? #
Een BV-naam is je officiële bedrijfsnaam bij de Kamer van Koophandel, terwijl een handelsmerk een geregistreerd intellectueel eigendomsrecht is. Je BV-naam geeft je alleen het recht om onder die naam zaken te doen, maar een handelsmerk beschermt je naam tegen gebruik door anderen in dezelfde productcategorieën. Zonder merkregistratie kan een concurrent dus gewoon jouw BV-naam als merk laten registreren.
De juridische status verschilt fundamenteel. Een BV-registratie is een administratieve handeling die je bedrijf rechtspersoonlijkheid geeft. Je krijgt hiermee het recht om contracten af te sluiten en handel te drijven onder die naam. Een handelsmerk daarentegen is een exclusief recht dat je beschermt tegen nabootsing en verwarringsgevaar in de markt.
De beschermingsomvang van beide rechten is totaal verschillend. Je BV-naam wordt alleen beschermd tegen identieke namen in dezelfde regio en branche. Een concurrent in een andere stad of sector kan dus probleemloos een vergelijkbare naam gebruiken. Een handelsmerk biedt daarentegen landelijke of zelfs internationale bescherming voor alle producten en diensten waarvoor je het registreert.
Veel ondernemers denken ten onrechte dat hun KvK-registratie automatisch merkbescherming biedt. Dit misverstand kan dure gevolgen hebben. Als iemand anders jouw BV-naam als merk registreert, kan deze persoon je verbieden om je eigen bedrijfsnaam te gebruiken voor marketing, producten of diensten. Je behoudt wel het recht om onder die naam bij de KvK geregistreerd te blijven, maar praktisch gezien word je ernstig beperkt in je bedrijfsvoering.
Welke bescherming biedt een BV-registratie voor je bedrijfsnaam? #
Een BV-registratie biedt zeer beperkte naamsbescherming. De KvK controleert alleen of exact dezelfde naam al bestaat in hetzelfde handelsregister. Deze controle voorkomt dat twee identieke BV’s in dezelfde regio opereren, maar biedt geen bescherming tegen variaties of gebruik in andere contexten. Je naam is dus alleen beschermd tegen letterlijke kopieën in je directe omgeving.
Geografische beperkingen spelen een grote rol bij BV-bescherming. De KvK hanteert een regionale indeling waarbij alleen binnen dezelfde kamer wordt gecontroleerd. Een bedrijf met dezelfde naam kan dus gewoon bestaan in een andere regio. Voor landelijk opererende bedrijven biedt dit natuurlijk onvoldoende bescherming. Bovendien geldt de bescherming alleen voor de exacte schrijfwijze, niet voor klank-alikes of variaties.
Sectorale verschillen maken de bescherming nog zwakker. Een BV in de bouwsector kan dezelfde naam hebben als een BV in de IT-sector, zelfs in dezelfde stad. De KvK kijkt naar de hoofdactiviteit en staat overlap toe bij verschillende branches. Dit betekent dat je naam gebruikt kan worden door bedrijven in aangrenzende of zelfs overlappende markten.
Praktijkvoorbeelden tonen de zwakte van BV-bescherming aan. Stel, je hebt “TechSolutions BV” in Utrecht. Een concurrent kan zonder problemen “Tech Solutions BV” (met spatie) registreren in Amsterdam, of “TechSolutions” als eenmanszaak in Utrecht, of zelfs “TechSolutions BV” in de entertainmentbranche. Al deze situaties leiden tot verwarring bij klanten, maar je KvK-registratie biedt geen juridische grondslag om hiertegen op te treden.
Online is de situatie nog problematischer. Domeinnamen, social media accounts en online advertenties vallen volledig buiten de KvK-bescherming. Iemand kan jouw BV-naam als domeinnaam registreren of gebruiken in Google Ads zonder dat je KvK-registratie je hiertegen beschermt. Voor effectieve online bescherming heb je merkrechten nodig.
Wanneer moet je je BV-naam als handelsmerk registreren? #
Je moet je BV-naam als handelsmerk registreren zodra je naam merkwaarde ontwikkelt of je buiten je directe regio opereert. Belangrijke indicatoren zijn: landelijke ambitie, online aanwezigheid, marketing-investeringen, of wanneer je merkt dat concurrenten interesse tonen in vergelijkbare namen. Wacht niet tot het te laat is, want merkregistratie werkt op basis van ‘wie het eerst komt, het eerst maalt’.
Risicofactoren die directe registratie noodzakelijk maken zijn divers. Opereer je in een competitieve markt waar namen schaars zijn? Dan is snelle registratie belangrijk. Investeer je in marketing en naamsbekendheid? Bescherm dan je investering met een merkregistratie. Plan je uitbreiding naar nieuwe producten of diensten? Zorg dat je naam beschermd is voor toekomstige activiteiten.
Voor startups met groeipotentieel is directe merkregistratie vaak verstandig. De kosten van vroege registratie wegen niet op tegen de problemen van een gedwongen naamsverandering later. Vooral tech-startups, e-commerce bedrijven en dienstverleners met landelijke ambities moeten hun naam direct beschermen. Een goede vuistregel: als je verwacht dat je bedrijf over twee jaar nog bestaat en gegroeid is, registreer dan nu je merk.
Er zijn situaties waarin merkregistratie kan wachten. Lokale dienstverleners zonder uitbreidingsplannen, zoals een kapper of bakker met één vestiging, hebben mogelijk voldoende aan hun KvK-registratie. Ook B2B bedrijven met een handvol vaste klanten op basis van persoonlijke relaties kunnen registratie uitstellen. Let wel: zodra je online zichtbaar wordt of marketing gaat doen, verandert dit advies.
Het juiste moment voor merkregistratie hangt ook af van je budget en prioriteiten. Een basisregistratie in de Benelux kost enkele honderden euro’s via een professionele merkregistratie service. Dit is een kleine investering vergeleken met de kosten van rebranding, juridische procedures of het verliezen van klanten door naamsverwarring. Overweeg merkregistratie als een verzekering voor je bedrijfsidentiteit.
Hoe voorkom je merkconflicten met je BV-naam? #
Merkconflicten voorkom je door grondig onderzoek vóór je een naam kiest. Controleer niet alleen de KvK, maar ook bestaande merkregistraties, domeinnamen en social media. Een professioneel merkonderzoek identificeert potentiële conflicten die je later hoofdpijn kunnen bezorgen. Investeer tijd in onderzoek voordat je investeert in je naam en merkidentiteit.
Start je merkonderzoek met de merkendatabases. Voor de Benelux check je het register van het merkenbureau, voor Europa gebruik je de database van EUIPO. Zoek niet alleen op exacte overeenkomsten, maar ook op vergelijkbare namen, spellingsvariaties en fonetische gelijkenissen. Een ervaren merkgemachtigde kan dit onderzoek efficiënt uitvoeren en risico’s inschatten die je zelf mogelijk mist.
Controleer ook handelsnamen en domeinnamen. De KvK-database toont bestaande handelsnamen, maar vergeet niet om ook naar niet-geregistreerde handelsnamen te zoeken via Google. Check de beschikbaarheid van je gewenste domeinnaam in verschillende extensies (.nl, .com, .eu). Social media handles zijn ook belangrijk – consistentie over alle platforms versterkt je merk.
Kies een onderscheidende naam die gemakkelijk te beschermen is. Beschrijvende namen zoals “De Beste Bakker” of “Snelle ICT Service” zijn moeilijk als merk te registreren. Fantasienamen of suggestieve namen bieden sterkere bescherming. Combineer eventueel een beschrijvend element met een onderscheidend element, zoals “TechPanda Solutions” in plaats van alleen “Tech Solutions”.
Strategieën voor sterke naamkeuze omvatten verschillende benaderingen. Verzin een volledig nieuwe naam (zoals Google of Xerox), combineer bestaande woorden op een unieke manier (zoals Facebook of Microsoft), of gebruik een naam die indirect verwijst naar je diensten (zoals Amazon voor een webwinkel). Vermijd algemene termen, geografische aanduidingen zonder onderscheidend element, en namen die te dicht bij bestaande merken liggen.
Documenteer je keuzeproces en bewaar bewijs van je onderzoek. Als later blijkt dat iemand anders claimt dat je hun rechten schendt, helpt deze documentatie om aan te tonen dat je te goeder trouw hebt gehandeld. Overweeg ook om direct meerdere varianten of gerelateerde namen te registreren om je positie te versterken.
Wat gebeurt er als iemand anders jouw BV-naam als merk registreert? #
Als iemand anders jouw BV-naam als merk registreert, kan deze persoon je verbieden om je naam te gebruiken voor producten, diensten en marketing. Je mag wel je BV-naam behouden bij de KvK, maar praktisch word je ernstig beperkt. Je kunt gedwongen worden om andere namen te gebruiken voor je website, producten en alle commerciële uitingen, wat verwarrend en kostbaar is.
De juridische gevolgen zijn ingrijpend. De merkhouder kan een inbreukprocedure starten en eisen dat je stopt met het gebruik van “hun” merk. Dit betekent concreet: je website moet offline of van naam veranderen, al je marketingmateriaal moet worden aangepast, productverpakkingen moeten opnieuw worden ontworpen, en je verliest mogelijk jarenlange investeringen in naamsbekendheid. De rechter kan zelfs een dwangsom opleggen voor elke dag dat je doorgaat.
Je juridische opties zonder merkregistratie zijn beperkt maar niet hopeloos. Als je kunt aantonen dat je de naam al langdurig en intensief gebruikt voordat het merk werd geregistreerd, kun je mogelijk een beroep doen op verworven rechten. Dit vereist echter sterk bewijs van gebruik, naamsbekendheid en geografische reikwijdte. Ook kun je proberen het merk nietig te laten verklaren als het te kwader trouw is aangevraagd, maar dit is een kostbaar en onzeker traject.
Financiële consequenties kunnen oplopen. Naast advocaatkosten voor juridische procedures, face je kosten voor rebranding: nieuw logo, nieuwe website, nieuwe visitekaartjes, aangepaste bedrijfsauto’s, nieuwe verpakkingen, en verloren SEO-waarde. Grotere bedrijven rapporteren rebrandingkosten van tienduizenden tot honderdduizenden euro’s. Voor kleine bedrijven kan dit desastreus zijn.
Praktische scenario’s variëren in ernst. In het beste geval kom je tot een overeenkomst met de merkhouder, bijvoorbeeld een licentie of overname van het merk. In het slechtste geval moet je volledig rebranden en verlies je alle opgebouwde merkwaarde. Soms ontstaan bizarre situaties waarbij je onder je BV-naam mag opereren maar een andere handelsnaam moet voeren, wat tot eindeloze verwarring leidt bij klanten en leveranciers.
Preventie blijft de beste strategie. Als je nu al enige tijd onder je BV-naam opereert zonder merkbescherming, overweeg dan direct actie. Check of je naam nog vrij is voor merkregistratie en handel snel als dat het geval is. De kosten van preventieve merkregistratie zijn verwaarloosbaar vergeleken met de risico’s en kosten van gedwongen naamsverandering. Voor hulp bij het beschermen van je bedrijfsnaam kun je contact met ons opnemen voor professioneel advies over merkregistratie.
Veelgestelde vragen #
Hoeveel kost het om mijn BV-naam als handelsmerk te registreren? #
Een basisregistratie in de Benelux kost tussen de €244 (online) en €286 (papier) aan officiële kosten, plus eventuele kosten voor professionele begeleiding. Voor een Europees merk betaal je vanaf €850. Deze investering is meestal binnen enkele maanden terugverdiend door de zekerheid en bescherming die je krijgt.
Kan ik mijn BV-naam nog als merk registreren als ik al jaren onder die naam opereer? #
Ja, zolang niemand anders dezelfde of een vergelijkbare naam als merk heeft geregistreerd. Je jarenlange gebruik geeft je geen automatische merkrechten, maar kan wel helpen bij conflicten. Check eerst de merkregisters en handel snel - elke dag uitstel vergroot het risico dat een ander je voor is.
Wat als mijn BV-naam te beschrijvend is voor merkregistratie? #
Bij beschrijvende namen zoals 'Snelle Bezorgservice BV' kun je onderscheidende elementen toevoegen zoals een logo, specifiek lettertype of grafisch element. Deze combinatie (woordmerk + beeldmerk) is vaak wel registreerbaar. Een merkgemachtigde kan adviseren over de beste strategie voor jouw specifieke situatie.
Moet ik mijn handelsnaam ook als merk registreren als die anders is dan mijn BV-naam? #
Absoluut, je handelsnaam heeft zelfs meer merkbescherming nodig dan je BV-naam omdat klanten je hieronder kennen. Als je opereert als 'SuperShop' maar je BV heet 'Janssen Holding BV', registreer dan vooral 'SuperShop' als merk. Dit is je commerciële identiteit die bescherming verdient.
Hoe lang duurt het voordat mijn merkregistratie rond is? #
In de Benelux duurt het proces ongeveer 4-6 maanden: 2 maanden bezwaartermijn na publicatie, gevolgd door registratie. Bij een Europees merk reken je op 6-8 maanden. Tijdens deze periode bouw je al wel rechten op vanaf je aanvraagdatum, dus je hebt direct enige bescherming.
Wat gebeurt er met mijn domeinnaam als iemand anders mijn BV-naam als merk registreert? #
Een merkhouder kan via een UDRP-procedure proberen je domeinnaam over te nemen, vooral als je geen eigen merkrechten hebt. Gebruik je de domeinnaam al jaren te goeder trouw, dan heb je mogelijk verweer. Voorkom deze situatie door tijdig zowel je merk als belangrijke domeinnamen veilig te stellen.
